Mùa hè khai thác Bitcoin đã qua, nhưng câu hỏi về sự chuyển đổi của Core Scientific vẫn chưa có lời đáp.
Tuần trước, cổ đông Core Scientific – một trong những công ty khai thác Bitcoin lớn nhất nước Mỹ – đã chính thức bác bỏ thương vụ mua lại trị giá 9 tỷ USD. Cùng lúc, họ công bố quan hệ đối tác với AMD, nhà sản xuất chip GPU cạnh tranh trực tiếp với Nvidia. Tin tức lập tức gây sốc: tại sao lại từ chối một khoản tiền mặt khổng lồ như vậy? Phải chăng ban lãnh đạo đang nhìn thấy một giá trị lớn hơn nhiều từ việc tự mình chuyển hướng sang AI?
Nhưng tôi, với tư cách một người đã chứng kiến quá nhiều lời hứa trong ngành này, không thể không đặt dấu hỏi. Năm 2017, tôi từng đổ 100 USD vào ICO Status.im, tin vào một whitepaper đẹp đẽ. Kết quả là con số 0. Năm 2022, tôi mất 2 ETH vì Anchor Protocol, một lần nữa tin vào lời hứa về lợi suất 20%. Và bây giờ, Core Scientific đang hứa điều gì? Một sự chuyển đổi từ mỏ Bitcoin sang trung tâm dữ liệu AI, với sự giúp đỡ của AMD. Nghe quen không?
Bối cảnh vĩ mô: Khi dòng thanh khoản thay đổi hướng
Hãy lùi lại một bước. Core Scientific là một công ty khai thác Bitcoin thuần túy, sở hữu hàng chục nghìn máy ASIC và các hợp đồng điện giá rẻ dài hạn. Nhưng halving Bitcoin tháng 4/2024 đã cắt giảm một nửa phần thưởng khối, gây áp lực lên biên lợi nhuận của tất cả các thợ mỏ. Đồng thời, cơn sốt AI đang đẩy nhu cầu thuê GPU lên cao chưa từng thấy. Các công ty như CoreWeave, Lambda Labs đang trả tiền điện gấp 3-4 lần so với khai thác Bitcoin để có được không gian máy chủ AI. Vậy tại sao không tận dụng cơ sở hạ tầng điện sẵn có để chuyển đổi?
Đó là logic đằng sau quyết định của Core Scientific. Họ đã ký hợp đồng cho thuê dài hạn với CoreWeave từ năm 2024, và nay thêm AMD vào danh sách đối tác. Nhưng hãy nhìn vào bản chất: AMD không phải là Nvidia. Hệ sinh thái ROCm của AMD vẫn còn kém xa CUDA về độ trưởng thành, khả năng tương thích và hiệu suất cho các tác vụ AI phổ biến như training LLM. Đây là một rào cản kỹ thuật đáng kể, mà thông cáo báo chí không hề đề cập.
Phân tích kỹ thuật: Từ ASIC sang GPU, con đường không trải hoa hồng
Việc chuyển đổi một mỏ Bitcoin thành trung tâm dữ liệu AI không đơn giản như cắm GPU vào tủ rack cũ. Các máy đào ASIC hoạt động ở mật độ thấp, tỏa nhiệt ít hơn và có thể làm mát bằng không khí. Trong khi đó, GPU H100 hay Instinct MI300X yêu cầu làm mát bằng chất lỏng, mạng InfiniBand tốc độ cao, và hệ thống điện dự phòng phức tạp. Chi phí nâng cấp có thể lên tới hàng chục triệu USD cho mỗi megawatt.
Tôi đã từng tham gia audit một dự án DeFi vào năm 2021, nơi đội ngũ hứa hẹn “cross-chain interoperability” nhưng code thực tế chỉ là một wrapper contract đơn giản. Core Scientific cũng tương tự: họ công bố quan hệ đối tác với AMD, nhưng không đưa ra bất kỳ số liệu cụ thể nào – không có dung lượng đã triển khai, không có hiệu suất benchmark, không có khung thời gian giao hàng. Tin tức này hoàn toàn là một strategic announcement, không phải technical milestone. Và trong thị trường tăng giá, các strategic announcement thường bị thổi phồng quá mức.
Góc nhìn phản trực giác: Từ chối 9 tỷ USD có thể là một sai lầm
Đám đông đang vỗ tay cho quyết định này. Họ nói: “Họ tin vào giá trị nội tại của mình, họ sẽ tạo ra nhiều hơn thế từ AI!” Nhưng tôi nhìn thấy một điểm mù. Core Scientific vừa thoát khỏi phá sản vào năm 2023, gánh nặng nợ vẫn còn. Để chuyển đổi sang AI, họ cần đầu tư thêm hàng trăm triệu USD vào cơ sở hạ tầng. Nếu AMD không thể cung cấp đủ chip hoặc hiệu suất không đạt kỳ vọng, dòng tiền từ mảng khai thác Bitcoin sẽ không đủ bù đắp. Họ sẽ phải phát hành thêm cổ phiếu, gây pha loãng cho cổ đông hiện tại.
Hãy nhìn vào lịch sử: Năm 2021, nhiều công ty khai thác Bitcoin đã vay nợ để mở rộng quy mô, và khi giá giảm, họ sụp đổ. Core Scientific đã từng ở trong tình trạng đó. Vậy mà bây giờ, họ lại đặt cược vào một thị trường AI cạnh tranh khốc liệt, nơi các gã khổng lồ như Microsoft, Google, Amazon đang thâu tóm gần như toàn bộ nguồn cung GPU. Core Scientific sẽ là một con cá nhỏ trong đại dương khổng lồ.
Takeaway: Khi lá phiếu là một câu hỏi mở
DeFi Summer đã kết thúc, nhưng câu hỏi về sự bền vững của các mô hình kinh doanh dựa trên cơ sở hạ tầng vật lý vẫn còn đó. Core Scientific đã từ chối 9 tỷ USD, một con số khổng lồ có thể thay đổi cuộc đời của mỗi cổ đông. Họ đặt cược vào AMD, vào khả năng chuyển đổi kỹ thuật, và vào một thị trường AI đang nóng đến mức khó tin. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt, hay chỉ là một phiên bản khác của câu chuyện “chúng ta sẽ xây dựng một blockchain tốt hơn” mà tôi đã nghe hàng trăm lần?
Chỉ có thời gian – và những con số trên bảng cân đối kế toán – mới trả lời được. Nhưng với tôi, một người đã từng mất tiền vì tin vào lời hứa, tôi sẽ chờ đợi dữ liệu on-chain thực tế trước khi reo hò.
